Back to English Site
XIN CHÀO QUà VỊ | SÆ  LƯỢC VỀ TCWF | TỪ Vá»°NG/THUẬT NGá»® | CÃC NGUá»’N Há»– TRỢ

Từ Vựng từ Trang Mạng bằng Ngôn Ngữ à Châu của The California Welness Foundation

1. 501(c)3 – Section 501(c)3 là má»™t Ä‘iá»u khoản vá» luật thuế cá»§a Bá»™ Luật Doanh Thu Ná»™i Bá»™ Hoa Kỳ (Internal Revenue Code), cho phép các tổ chức phi lợi nhuận được miá»…n thuế thu nhập liên bang.

2. Access (Khả năng tiếp nhận dịch vụ) – Khả năng của một cá nhân trong việc tiếp nhận các dịch vụ có thể liên quan vỠmặt tài chính, địa lý, tổ chức và xã hội.

3. Advocate/Advocacy (Ngưá»i cổ võ/Sá»± cổ vo) – ngưá»i há»— trợ hoặc bảo vệ các quyá»n cá»§a má»™t ngưá»i nào đó.

4. Centers for Disease Control and Prevention, CDC (CÆ¡ Quan Phòng Ngừa và Kiểm Soát Bệnh) – CÆ¡ quan cá»§a Bá»™ Dịch Vụ Y Tế và Nhân Sinh Hoa Kỳ (US Department of Health and Human Services) ở Atlanta, Georgia, có trách nhiệm bảo vệ sức khá»e công cá»™ng cá»§a quốc gia bằng cách hướng dẫn việc phòng ngừa và kiểm soát các bệnh lây nhiá»…m và các bệnh khác, và đáp ứng các vấn đỠsức khá»e công cá»™ng khẩn cấp. Ở tầm mức quốc gia, CDC tập trung má»i quan tâm vá» việc phát triển và áp dụng các hoạt động phòng ngừa và kiểm soát bệnh, sức khá»e môi trưá»ng, quảng bá và giáo dục sức khá»e – những hoạt động Ä‘uợc thiết kế để cải thiện sức khá»e ngưá»i dân Hoa Kỳ.

5. Chronic care (Chăm sóc bệnh mãn tính) – Chăm sóc và chữa trị dành cho các cá nhân có vấn đỠsức khá»e dài hạn hoặc kéo dài liên tục.

6. Chronic disease (Bệnh mãn tính) – Căn bệnh vá»›i má»™t hoặc nhiá»u hÆ¡n má»™t trong những đặc Ä‘iểm sau đây: kéo dài kinh niên và gây ra tình trạng tàn phế má»™t phần; gây ra bởi thay đổi bệnh lý, đòi há»i phải luyện tập đặc biệt cho bệnh nhân để phục hồi, hoặc có thể kỳ vá»ng vào việc đòi há»i sá»± giám sát, quan sát, hoặc chăm sóc trong má»™t thá»i gian dài.

7. Clinic (Văn phòng khám bệnh) – Một cơ sở, hoặc một phần của cơ sở, dành vào việc chẩn đoán và chữa trị bệnh nhân ngoại trú.

8. Community-based care (Chăm sóc cá»§a cá»™ng đồng) – Sá»± kết hợp giữa các dịch vụ sức khá»e và xã há»™i cung cấp cho má»™t cá nhân hoặc gia đình ngay tại gia cư cá»§a há» nhằm mục đích nâng cao, duy trì, hoặc phục hồi sức khá»e, hoặc giảm đến mức tối thiểu các ảnh hưởng cá»§a căn bệnh và sá»± tàn phế.

9. Community health center (Trung tâm sức khá»e cá»™ng đồng) – Má»™t chương trình chăm sóc sức khá»e di động thưá»ng phục vụ má»™t địa bàn khan hiếm hoặc không có dịch vụ sức khá»e đặc biệt.

10. Continuing Medical Education, CME (Giáo Dục Y Khoa Tiếp Tục) – Chương trình giáo dục chính thức được các chuyên viên sức khá»e theo há»c sau khi hoàn thành bằng cấp và chương trình đào tạo toàn thá»i gian sau khi tốt nghiệp.

11. Copayment (Chi phí cùng trả) – Má»™t chương trình chia sẻ chi phí vá»›i công ty bảo hiểm sức khá»e, theo đó ngưá»i được bảo hiểm trả má»™t khoản tiá»n cố định cho má»—i dịch vụ chăm sóc sức khá»e, chẳng hạn như Ä‘i khám bác sÄ©.

12. Core operating support (Há»— trợ hoạt động chính) – Há»— trợ hoạt động chính giúp bảo đảm tài trợ cho các chi phí hành chánh hàng ngày, chi phí cÆ¡ sở hạ tầng và chi phí quản lý thưá»ng lệ, để giúp má»™t tổ chức thá»±c hiện sứ mệnh cá»§a mình. Trong lÄ©nh vá»±c liên quan đến sức khá»e, há»— trợ hoạt động chính cÅ©ng có thể được sá»­ dụng để duy trì má»™t chương trình đặc biệt Ä‘ang thá»±c hiện trong má»™t tổ chức, hoặc để duy trì các dịch vụ sức khá»e hiện tại.

13. Customary charge (Chi phí thông thưá»ng) – Má»™t trong những yếu tố quyết định số tiá»n sẽ được trả cho bác sÄ© cho má»™t dịch vụ được Medicare nhận trả. Số tiá»n này Ä‘uợc tính như là chi phí trung bình cá»§a bác sÄ© đối vá»›i dịch vụ đó trong giai Ä‘oạn 12 tháng trước đó.

14. Cutomary, Prevailings, and Reasonable, CPR (Thông Thưá»ng, Thịnh Hành, và Phải Chăng) – Phương pháp trả tiá»n cho bác sÄ© hiện thá»i theo chương trình Medicare. Số tiá»n trả cho má»™t dịch vụ được giá»›i hạn bởi mức thấp nhất cá»§a (1) số tiá»n mà bác sÄ© tính cho dịch vụ đó, (2) chi phí thông thưá»ng mà bác sÄ© tính cho dịch vụ đó, hoặc (3) chi phí thịnh hành cá»§a dịch vụ đó trong cá»™ng đồng.

15. Deductible (Tiá»n khấu trừ) – Số tiá»n mà bệnh nhân phải trả cho các dịch vụ y tế cụ thể trước khi có được bất cứ khoản tiá»n bồi hoàn bảo hiểm nào. Số tiá»n này khác nhau rất nhiá»u tuỳ theo công ty bảo hiểm và hợp đồng, và có thể là má»™t số tiá»n cố định hoặc là giá trị cá»§a các dịch vụ cụ thể.

16. Developmental disability, DD (Tàn phế tăng triển) – Thuật ngữ dùng để mô tả tình trạng tàn phế nghiêm trá»ng, kéo dài suốt Ä‘á»i, do suy yếu vá» tâm thần và/hoặc cÆ¡ thể, biểu hiện trước tuổi 22. Thuật ngữ này ám chỉ tình trạng tàn phế ảnh hưởng đến chức năng hoạt động hàng ngày ở ít nhất ba trong số các lÄ©nh vá»±c sau đây: khả năng sinh sống độc lập; khả năng kinh tế tá»± nuôi dưỡng đầy đủ; há»c; di chuyển; ngôn ngữ tiếp nhận và diá»…n cảm; tá»± chăm sóc và tá»± Ä‘iá»u khiển.

17. Diagnosis Related Groups, DRGs (Các Nhóm Chẩn Äoán Liên Quan) – Má»™t hệ thống dùng các phân loại để xếp loại bệnh nhân dá»±a theo chẩn Ä‘oán. Các bệnh nhân trong cùng má»™t loại chẩn Ä‘oán biểu hiện các triệu chứng lâm sàng tương tá»± nhau đòi há»i phải có các nguồn há»— trợ y tế và bệnh viện tương tá»± nhau trong khi chữa trị.

18. Digital divide (Phân chia theo kỹ thuật digital) – Sá»± khác biệt giữa những ngưá»i có khả năng truy cập và sá»­ dụng kỹ thuật hiện đại và những ngưá»i không có khả năng này.

19. Disease (Bệnh) – Má»™t tình trạng bất thưá»ng cá»§a cÆ¡ thể hoặc tâm thần gây ra sá»± khó chịu, mất chức năng hoạt động, hoặc Ä‘au đớn đối vá»›i má»™t ngưá»i hoặc những ngưá»i tiếp xúc vá»›i ngưá»i này. Bệnh là khái niệm khó nắm bắt và khó định nghÄ©a, thưá»ng được định nghÄ©a khái quát trong xã há»™i. Hiện nay, nghiện rượu và tình trạng lệ thuá»™c thuốc thưá»ng được xem là bệnh.

20. Diversity (Sá»± Ä‘a dạng) – Sá»± hiện hữu nhiá»u loại khác nhau vá» mặt tính chất hoặc thuá»™c tính Ä‘ang được thảo luận, chẳng hạn văn hoá, các nhóm sắc tá»™c, ngôn ngữ, các đặc Ä‘iểm cÆ¡ thể, thành phần kinh tế – xã há»™i, quan Ä‘iểm, niá»m tin tôn giáo, giá»›i tính và chứng nhận giá»›i tính.

21. Epidemic (Dịch bệnh) – Má»™t số các trưá»ng hợp vá» má»™t căn bệnh cụ thể nào đó xảy ra ở má»™t khu vá»±c địa lý nhất định nào đó ở tá»· lệ vượt quá mức độ “chấp nhận†thưá»ng lệ.

22. Epidemiology (Khoa dịch bệnh) – Môn nghiên cứu các mô hình cá»§a các yếu tố quyết định và các yếu tố tiá»n nghiệm cá»§a căn bệnh ở các nhóm dân. Mục tiêu tối hậu cá»§a nhà nghiên cứu dịch bệnh không chỉ đơn giản là xác định các nguyên nhân sâu xa cá»§a má»™t căn bệnh, mà để áp dụng các khám phá đỠphòng ngừa bệnh và nâng cao sức khá»e.

23. Family practice (Y khoa gia đình) – Một hình thức hành nghỠy chuyên khoa, trong đó bác sĩ cung cấp dịch vụ chăm sóc chủ yếu toàn diện liên tục trong bối cảnh của đơn vị gia đình.

24. Federally Qualified Health Center, FQHC (Trung Tâm Sức Khá»e Há»™i Äá»§ Äiá»u Kiện Liên Bang) – Má»™t chương trình chi trả liên bang giúp những ngưá»i cung cấp dịch vụ y tế há»™i đủ Ä‘iá»u kiện ở các khu vá»±c không được chăm sóc đầy đủ nhận được tiá»n bồi hoàn Medicare và Medicaid dá»±a trên chi phí, và cho phép bồi hoàn tiá»n trá»±c tiếp cho các y tá, phụ tá bá sÄ©, và há»™ sinh y tá có chứng chỉ hành nghá». Luật liên bang tạo ra thể loại FQHC này được ban hành năm 1989.

25. Fee-for-service (Phương pháp tính tiá»n lệ phí cho má»—i dịch vụ) – Phương pháp tính tiá»n dịch vụ sức khá»e, theo đó má»™t bác sÄ© hoặc ngưá»i cung cấp dịch vụ khác tính tiá»n riêng biệt cho má»—i bệnh nhân mình khám bệnh hoặc má»—i dịch vụ mình cung cấp. Äây là phương pháp tính tiá»n được sá»­ dụng bởi phần lá»›n các bác sÄ© ở Hoa Kỳ.

26. Fee schedule (Danh bảng lệ phí) – Má»™t danh sách dài các dịch vụ bác sÄ© trong đó má»—i mục gắn liá»n vá»›i má»™t khoản tiá»n cụ thể để biểu hiện mức độ chi trả được chấp thuận đối vá»›i má»™t chương trình bảo hiểm nào đó.

27. Foundation (Tổ Chức – Há»™i Äoàn) – Má»™t loại tổ chức từ thiện, được má»™t cá nhân hay tổ chức lập ra như má»™t thá»±c thể pháp lý, vá»›i mục đích phân phối tiá»n tài trợ để há»— trợ các lý tưởng phù hợp vá»›i các mục tiêu và sứ mệnh cá»§a há»™i.

28. General practice (Y khoa tổng quát) – Má»™t hình thức hành nghá» y trong đó bác sÄ© không có đào tạo chuyên khoa cung cấp nhiá»u loại dịch vụ chăm sóc sức khá»e chá»§ yếu cho bệnh nhân.

29. Graduate Medical Education, GME (Giáo Dục Y Khoa Sau Khi Tốt Nghiệp) – Giáo dục y khoa sau khi nhận được bằng Bác SÄ© Y Khoa (Doctor of Medicine, MD) hoặc bằng cấp tương đương, bao gồm giáo dục được há»c vá»›i tư cách sinh viên y khoa thá»±c tập (intern), bác sÄ© chưa có chuyên khoa (resident – trong đó bao gồm việc huấn luyện má»™t ngành chyên khoa) hoặc bác sÄ© đã có chuyên khoa (fellow), cÅ©ng như giáo dục y khoa tiếp tục.

30. Grants (Tài khoản trợ cấp) – Quỹ trao cho các tổ chức phi lợi nhuận hoặc chính quyá»n địa phương từ các há»™i, công ty, chính phá»§, doanh nghiệp nhá» và cá nhân.

31. Group practice (Y khoa nhóm) – Má»™t hiệp há»™i chính thức gồm ba hoặc nhiá»u bác sÄ© hÆ¡n hoặc những chuyên viên sức khá»e khác cung cấp các dịch vụ sức khá»e. Lợi tức thu nhập từ việc hành nghỠđược gom chung lại và được phân phối lại cho các thành viên cá»§a nhóm theo má»™t chương trình nào đó đã quy định sẵn từ trước.

32. Health (Sức khá»e) – Má»™t tình trạng bao gồm đầy đủ vá» mặt cÆ¡ thể, tâm thần, và phúc lợi xã há»™i, và không chỉ đơn giản là tình trạng không có bệnh hoặc suy nhược cÆ¡ thể.

33. Health Care Financing Administration, HCFA (CÆ¡ Quan Quản Lý Tài Chính Chăm Sóc Sức Khá»e) – CÆ¡ quan chính phá»§ trong Bá»™ Dịch Vụ Y Tế và Nhân Sinh hướng dẫn các chương trình Medicare và Medicaid, và thá»±c hiện nghiên cứu để há»— trợ các chương trình này.

34. Health indicators (Các chỉ số sức khá»e) – Các đặc Ä‘iểm cá»§a má»™t cá nhân, dân số, hoặc môi trưá»ng tuỳ thuá»™c vào sá»± Ä‘o lưá»ng, và có thể dùng để mô tả má»™t hoặc nhiá»u khía cạnh vá» sức khá»e cá»§a má»™t cá nhân hoặc dân số. Các chỉ số sức khá»e có thể bao gồm các mức Ä‘o lưá»ng vá» căn bệnh; các khía cạnh tích cá»±c cá»§a sức khá»e chẳng hạn như chất lượng cuá»™c sống, hoặc vá» các hành vi và hành động cá»§a cá nhân có liên quan đến sức khá»e. Các chỉ số sức khá»e cÅ©ng có thể bao gồm các chỉ số Ä‘o lưá»ng tình trạng xã há»™i và kinh tế và môi trưá»ng sinh lý vì những thứ này liên quan đến sức khá»e.

35. Health insurance (Bảo hiểm sức khá»e) – Sá»± bảo vệ vá» mặt tài chính đối vá»›i các chi phí chăm sóc y tế phát sinh từ bệnh hoặc thương tích thân thể do tai nạn.

36. Health Insurance Purchasing Cooperatives, HIPCs (Hợp Tác Mua Bảo Hiểm Sức Khá»e) – Các tổ chức công cá»™ng hoặc tư nhân bảo đảm trang trải bảo hiểm sức khá»e cho ngưá»i làm công cá»§a tất cả các chá»§ thuê nhân công là thành viên cá»§a tổ chức. Mục tiêu cá»§a các tổ chức này là gá»™p lại các trách nhiệm mua bảo hiểm để có khả năng trả giá tốt hÆ¡n vá»›i các nhà bảo hiểm sức khá»e, các chương trình và ngưá»i cung cấp bảo hiểm.

37. Health Maintenance Organization, HMO (Tổ Chức Duy Trì Sức Khá»e) – Má»™t thá»±c thể vá»›i bốn thuá»™c tính chính yếu: (1) má»™t hệ thống có tổ chức cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khá»e trong má»™t khu vá»±c địa lý, nhận lãnh trách nhiệm cung cấp hoặc bảo đảm sá»± cung cấp; (2) má»™t danh sách các dịch vụ chữa trị và duy trì sức khá»e căn bản và bổ sung đã được thoả thuận; (3) má»™t nhóm ngưá»i tá»± nguyện ghi danh; và (4) thá»±c thể này được bồi hoàn tiá»n cho các dịch vụ thông qua má»™t chương trình trả trước định kỳ, vá»›i số tiá»n cố định đã được xác định từ trước, chi trả bởi, hoặc trên danh nghÄ©a cá»§a má»—i ngưá»i hoặc má»—i đơn vị gia đình ghi danh. Số tiá»n chi trả là số tiá»n cố định, bất kể số tiá»n cá»§a các dịch vụ thá»±c sá»± được cung cấp cho má»™t cá nhân ghi danh là bao nhiêu.

38. Health plan (Chương trình sức khá»e) – Má»™t tổ chức cung cấp má»™t loạt các phúc lợi đã được xác định; thuật ngữ này thưá»ng ám chỉ má»™t thá»±c thể tương tá»± như tổ chức HMO, để phân biệt vá»›i công ty bảo hiểm bồi thưá»ng thiệt hại.

39. Health policy (Hợp đồng y tế ) – Má»™t hợp đồng bảo hiểm bao gồm má»™t loạt các phúc lợi đã được xác định. Xem thêm bảo hiểm sức khá»e.

40. Health Resources and Services Administration, HRSA (CÆ¡ Quan Quản Lý Dịch Vụ và Nguồn Há»— Trợ Sức Khá»e) – Má»™t trong tám cÆ¡ quan cá»§a Dịch Vụ Y Tế Công Cá»™ng Hoa Kỳ (US Public Health Service), HRSA có trách nhiệm giải quyết các vấn đỠvá» nguồn há»— trợ liên quan đến khả năng tiếp nhận dịch vụ, sá»± công bằng và chất lượng chăm sóc sức khá»e, đặc biệt đối vá»›i những ngưá»i có hoàn cảnh bất lợi và những ngưá»i không được phục vụ đúng mức. HRSA đóng vai trò lãnh đạo để bảo đảm sá»± há»— trợ và cung cấp các dịch vụ đúng mức và sá»± phát triển cá»§a các cÆ¡ sở và ngưá»i hành nghá» chăm sóc sức khá»e chá»§ yế để đáp ứng các nhu cầu sức khá»e cá»§a cả nước. HRSA chú trá»ng vào việc há»— trợ các tiểu bang và cá»™ng đồng trong các ná»— lá»±c cá»§a hỠđể lập kế hoạch, tổ chức, và cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khá»e chá»§ yếu, cÅ©ng như đẩy mạnh hệ thống y tế công cá»™ng toàn diện.

41. Health Systems Agency, HSA (CÆ¡ Quan Hệ Thống Y Tế ) – Má»™t cÆ¡ quan lập kế hoạch y tế được thành lập theo Äiá»u Luật Phát Triển Nguồn Há»— Trợ và Lập Kế Hoạch Y Tế Quốc Gia (National Health Planning and Resources Development Act) năm 1974. Các cÆ¡ quan HAS thưá»ng là các tổ chức tư nhân phi lợi nhuận, và phục vụ các khu vá»±c dịch vụ y tế đã được xác định theo chỉ định cá»§a tiểu bang.

42. Holistic medicine (Y khoa tổng thể) – Má»™t phương pháp dùng dược phẩm và phương pháp y khoa để cố gắng chữa trị cho ngưá»i bệnh má»™t cách tổng thể. Phương pháp này cho là căn bệnh không chỉ được hình thành bởi các triệu chứng có thể nhìn thấy.

43. Incidence (Tá»· lệ phát triển dịch bệnh) – Trong khoa dịch bệnh, tá»· lệ phát triển dịch bệnh ám chỉ số trưá»ng hợp bị bệnh hoặc bị lây nhiá»…m má»›i xảy ra trong má»™t nhóm dân số trong má»™t khoảng thá»i gian đã được xác định.

44. Indemnity (Bồi thưá»ng thiệt hại) – Các phúc lợi bảo hiểm sức khá»e cung cấp dưới dạng chi trả bằng tiá»n mặt thay vì các dịch vụ. Hợp đồng bảo hiểm bồi thưá»ng thiệt hại thưá»ng xác định các khoản tiá»n tối Ä‘a sẽ được trả cho các dịch vụ được bảo hiểm.

45. Indigent care (Chăm sóc ngưá»i nghèo) – Các dịch vụ y tế cung cấp cho ngưá»i nghèo hoặc những ngưá»i không thể trả tiá»n.

46. Inpatient (Bệnh nhân ná»™i trú) – Ngưá»i được nhận vào má»™t bệnh viện hoặc má»™t cÆ¡ sở y tế khác ít nhất qua má»™t đêm nhằm mục đích chữa trị chẩn Ä‘oán hoặc tiếp nhận các dịch vụ y tế khác.

47. Integrated Services Network, ISN (Mạng Lưới Dịch Vụ Thống Nhất) – Má»™t mạng lưới các tổ chức thưá»ng bao gồm các bệnh viện và nhóm bác sÄ© cung cấp hoặc sắp xếp việc cung cấp phối hợp liên tục các dịch vụ cho má»™t nhóm dân đã được xác định, và chịu trách nhiệm vá» mặt chữa trị cÅ©ng như tài chính đối vá»›i kết quả cá»§a các nhóm dân được phục vụ.

48. Intermediate Care Facility, ICF (CÆ¡ Sở Chăm Sóc Trung Gian) – Má»™t viện được cấp giấy phép theo luật tiểu bang để cung cấp thưá»ng xuyên các dịch vụ và việc chăm sóc liên quan đến sức khá»e cho những cá nhân không đòi há»i phải có mức độ chăm sóc hoặc chữa trị mà bệnh viện hoặc cÆ¡ sở Ä‘iá»u dưỡng lành nghỠđược thiết kế để cung cấp. Äịnh nghÄ©a này cÅ©ng bao gồm các viện công cá»™ng chăm sóc những ngưá»i mang bệnh tâm thần hoặc những ngưá»i bị tình trạng có liên quan.

49. International Medical Graduate, IMG (Bác SÄ© Tốt Nghiệp Y Khoa Quốc Tế) – Là bác sÄ© đã tốt nghiệp từ má»™t trưá»ng y khoa ở ngoài Hoa Kỳ, hoặc má»™t công dân Hoa Kỳ đã theo há»c trưá»ng y khoa ở nước ngoài.

50. Intervention strategy (Chiến lược can thiệp) – Một thuật ngữ tổng quát dùng trong y tế công cộng để mô tả một chương trình hoặc chính sách được thiết kế để gây ảnh hưởng đến một căn bệnh. Một ví dụ của chiến lược can thiệp là luật bắt buộc phải cài dây an toàn để giảm tử vong liên quan đến xe cộ.

51. Joint Commission on Accreditation of Healthcare Organizations, JCAHO (Ủy Ban Liên Kết Công Nhận Các Tổ Chức Chăm Sóc Sức Khá»e) – Má»™t tổ chức tư nhân phi lợi nhuận quốc gia vá»›i mục đích khuyến khích đạt được các tiêu chuẩn cao đồng Ä‘á»u trong chăm sóc y tế cá»§a các viện.

52. Magnetic Resonance Imaging, MRI (Anh Chụp Cộng Hưởng Từ ) – Một hình thức chụp hình X quang chẩn đoán dùng để chụp hình các mô cơ thể. Phương pháp này được dùng để làm thấy rõ các biến đổi bệnh lý hoặc các biến đổi sinh lý khác của các mô sống.

53. Management services organization (Tổ chức dịch vụ quản lý) – Tổ chức dịch vụ quản lý cung cấp các dịch vụ quản lý hành chính và hành nghỠcho các bác sĩ. Một tổ chức dịch vụ quản lý tiêu biểu có thể do một bệnh viện, các bệnh viện hoặc các nhà đầu tư sở hữu.

54. Medicaid – Má»™t chương trình do Liên Bang há»— trợ, Ä‘iá»u hành và quản lý bởi tiểu bang, cung cấp phúc lợi y tế cho những ngưá»i nghèo hoặc có thu nhập thấp nào đó có nhu cầu chăm sóc y tế và sức khá»e. Chương trình này, dá»±a vào căn cứ cá»§a Title XIX cá»§a Äiá»u Luật An Sinh Xã Há»™i (Social Security Act), cÆ¡ bản dành cho ngưá»i nghèo. Tuy nhiên, chương trình này không trang trải cho tất cả má»i ngưá»i nghèo, mà chỉ những ngưá»i há»™i đủ các tiêu chuẩn tư cách như đã quy định. Tùy thuá»™c vào hướng dẫn chung cá»§a liên bang, các tiểu bang quyết định các phúc lợi được trang trải, Ä‘iá»u kiện tư cách tham gia chương trình, biểu giá chi trả cho ngưá»i cung cấp dịch vụ sức khá»e, và các phương pháp quản lý chương trình.

55. Medical audit (Kiểm tra y tế ) – Việc xem xét và đánh giá quay ngược lại quá khứ má»™t cách chi tiết các hồ sÆ¡ y tế chá»n lá»c do nhân viên chuyên nghiệp há»™i đủ Ä‘iá»u kiện tư cách thá»±c hiện. Kiểm tra y tế được dùng ở má»™t số bệnh viện, các nhóm bác sÄ© hành nghá», và thỉnh thoảng trong các phòng khám tư nhân độc lập để đánh giá khả năng chuyên môn bằng cách so sánh vá»›i các tiêu chuẩn, chuẩn mẫu được chấp nhận và đánh giá chuyên môn hiện thá»i.

56. Medically underserved population (Nhóm dân không được phục vụ y tế đúng mức) – Má»™t nhóm dân thiếu các dịch vụ sức khá»e cá nhân. Má»™t nhóm dân không được phục vụ y tế đúng mức có thể cư ngụ hoặc không cư ngụ trong má»™t khu vá»±c không được phục vụ y tế đúng mức đặc biệt, hoặc có thể được xác định hoặc không được xác định bởi nÆ¡i cư ngụ cá»§a mình.

57. Medicare – Má»™t chương trình bảo hiểm sức khá»e Hoa Kỳ dành cho những ngưá»i từ 65 tuổi trở lên, những ngưá»i há»™i đủ tư cách để được An Sinh Xã Há»™i (Social Security) chi trả tiá»n tàn phế cho hai năm trở lên, và má»™t số ngưá»i làm công nhất định và những ngưá»i lệ thuá»™c cá»§a há» có nhu cầu cấy ghép thận hoặc chạy máy lá»c thận.

58. Medicare risk contract (Hợp đồng rá»§i ro Medicare) – Má»™t thá»a thuận cá»§a má»™t tổ chức HMO hoặc má»™t chương trình y tế cạnh tranh chấp nhận má»™t số tiá»n bồi hoàn cố định cho má»—i ngưá»i ghi danh chương trình Medicare, tính từ các chi phí trong khu vá»±c sá»­ dụng phương pháp tính tiá»n lệ phí cho má»—i dịch vụ (fee-for-service), để cung cấp đầy đủ các dịch vụ sức khá»e được trả tiá»n trước.

59. Medigap policy (Hợp đồng Medigap) – Má»™t hợp đồng bảo hiểm sức khá»e cung cấp cho những ngưá»i thụ hưởng Medicare để trang trải các chi tiêu mà Medicare không trả. Các hợp đồng bảo hiểm Medigap được quy định chặt chẽ bởi các Ä‘iá»u lệ cá»§a liên bang.

60. Mental disorders (Rối loạn tâm thần) – Má»™t tình trạng sức khá»e có đặc Ä‘iểm là những biến đổi trong suy nghÄ©, trạng thái hoặc hành vi, hoặc sá»± kết hợp cá»§a những yếu tố này, liên quan đến sá»± Ä‘au đớn hoặc chức năng bị suy nhược.

61. Mental health (Sức khá»e tâm thần) – Theo định nghÄ©a cá»§a Merriam-Webster, sức khá»e tâm thần là má»™t trạng thái tình cảm và tâm lý trong đó má»™t cá nhân có thể hoạt động trong xã há»™i, đáp ứng các nhu cầu bình thưá»ng cá»§a Ä‘á»i sống hàng ngày, và sá»­ dụng các khả năng tình cảm và nhận thức cá»§a mình.

62. Mental health services (Các dịch vụ sức khá»e tâm thần) – Các dịch vụ sức khá»e tâm thần toàn diện, như má»™t số luật tiểu bang và liên bang định nghÄ©a, bao gồm: chăm sóc bệnh nhân ná»™i trú, chăm sóc bệnh nhân ngoại trú, chăm sóc ban ngày, và các dịch vụ cấp cứu và nhập viện má»™t phần khác; các dịch vụ chuyên khoa dành cho sức khá»e tâm thần ở trẻ em; các dịch vụ chuyên khoa dành cho sức khá»e tâm thần ở ngưá»i lá»›n tuổi; các dịch vụ tư vấn và giáo dục; há»— trợ ở tòa án và các cÆ¡ quan công cá»™ng để kiểm tra dân cư thuá»™c địa bàn hoạt động cá»§a mình; chăm sóc theo dõi cho dân cư thuá»™c địa bàn hoạt động cá»§a mình đã được xuất ra khá»i các cÆ¡ sở sức khá»e tâm thần, hoặc những ngưá»i đòi há»i được chăm sóc bệnh nhân ná»™i trú mà không cần các dịch vụ tại nhà ná»­a vá»i như thế; và các chương trình chuyên biệt để phòng ngừa, chữa trị, và phục hồi những ngưá»i nghiện rượu hoặc lạm dụng thuốc.

63. Morbidity (Sá»± hoành hành cá»§a bệnh) – Mức độ bệnh, thương tích, hoặc tàn phế ở má»™t nhóm dân số cụ thể. Sá»± hoành hành cá»§a bệnh thưá»ng được diá»…n tả theo tá»· lệ nhiá»…m bệnh hoặc tá»· lệ lây lan cụ thể hoặc tổng quát.

64. Mortality (Mức độ tá»­ vong) – Chết. Dùng để diá»…n tả quan hệ cá»§a cái chết đối vá»›i nhóm dân số xảy ra hiện tượng chết chóc này. Tá»· lệ tá»­ vong diá»…n tả số lượng ngưá»i chết trong má»™t đơn vị dân số trong má»™t thá»i gian chỉ định (ví dụ số ngưá»i chết trong má»—i 1.000 dân trong má»™t năm).

65. Network (Mạng lưới) – Má»™t khối liên kết các nhà cung cấp thông qua các hợp đồng và thá»a thuận không chính thức. Các mạng lưới có thể ký khế ước vá»›i bên ngoài mạng lưới để lấy các dịch vụ tài chính và hành chính.

66. Non-profit organization (Tổ chức phi lợi nhuận) – Má»™t tổ chức có mục tiêu chá»§ yếu là há»— trợ má»™t số vấn đỠliên quan đến quyá»n lợi riêng hoặc mối quan tâm chung nhằm các mục đích phi thương mại. Các tổ chức phi lợi nhuận có thể tham gia vào vô số các lÄ©nh vá»±c liên quan đến nghệ thuật, từ thiện, giáo dục, chính trị, tôn giáo, nghiên cứu, thể thao, hoặc những lÄ©nh vá»±c khác.

67. Occupational health services (Các dịch vụ sức khá»e nghá» nghiệp) – Các dịch vụ sức khá»e quan tâm đến sức khá»e cÆ¡ thể, tâm thần và phúc lợi xã há»™i cá»§a má»™t cá nhân trong mối quan hệ vá»›i môi trưá»ng làm việc cá»§a ngưá»i này, và sá»± Ä‘iá»u chỉnh cá»§a các cá nhân cho phù hợp vá»›i công việc cá»§a mình.

68. Organized Delivery System, ODS (Hệ Thống Cung Cấp Có Tổ Chức) – Xem Mạng Lưới Dịch Vụ Thống Nhất (Integrated Services Network, ISN).

69. Outpatient (Bệnh nhân ngoại trú) – Một bệnh nhân đi lại chăm sóc ở bệnh viện hoặc cơ sở khác mà không được nhận vào nằm trong cơ sở đó.

70. Peer review (Nhận xét cá»§a ngưá»i đồng đẳng) – Nói chung, sá»± đánh giá cá»§a các bác sÄ© Ä‘ang hành nghá» hoặc những ngưá»i chuyên nghiệp khác vá» sá»± hữu hiệu và hiệu quả cá»§a các dịch vụ do những thành viên khác trong nghá» (ngưá»i đồng đẳng) chỉ dẫn hoặc thá»±c hiện.

71. Physician Assistant, PA (Trợ Tá Bác SÄ©) – Má»™t cá nhân được huấn luyện hoặc có giấy phép hoặc được cấp chứng chỉ đặc biệt, thá»±c hiện các công việc thưá»ng do bác sÄ© thá»±c hiện dưới sá»± hướng dẫn cá»§a má»™t bác sÄ© giám sát.

72. Physician Payment Review Commission, PPRC (Ủy Ban Xem Xét Trả Tiá»n Bác SÄ©) – Quốc Há»™i thành lập Ủy Ban Xem Xét Trả Tiá»n Bác SÄ© vào năm 1986 để cố vấn á»§y ban này vá» việc cải tổ các phương pháp được sá»­ dụng để trả tiá»n cho bác sÄ© theo chương trình Medicare. Ủy ban này đã thá»±c hiện các phân tích vá» các vấn đỠtrả tiá»n cho bác sÄ©, và làm việc chặt chẽ vá»›i Quốc Há»™i để thá»±c hiện các cải tổ toàn diện trong chính sách trả tiá»n cho bác sÄ© cá»§a Medicare.

73. Physician-Hospital Organization, PHO (Tổ Chức Bác SÄ©-Bệnh Viện) – Má»™t thá»±c thể pháp lý được hình thành bởi má»™t bệnh viện và má»™t nhóm các bác sÄ© để đẩy mạnh các quyá»n lợi chung và đạt được các mục tiêu thị trưá»ng. Má»™t tổ chức PHO thưá»ng bao gồm các bác sÄ© và má»™t bệnh viện trong má»™t tổ chức duy nhất nhằm mục đích lấy được các hợp đồng cá»§a ngưá»i trả tiá»n. Các bác sÄ© vẫn sở hữu việc hành nghá» cá»§a mình và đồng ý nhận các bệnh nhân chăm sóc được quản lý theo các Ä‘iá»u khoản cá»§a thá»a thuận dịch vụ chuyên nghiệp vá»›i tổ chức PHO. Tổ chức PHO phục vụ như má»™t đơn vị đàm phán và ký hợp đồng tập thể. Tổ chức PHO thưá»ng do má»™t bệnh viện và các bác sÄ© tham gia cổ phần cùng sở hữu và quản lý.

74. Point of service (Äịa Ä‘iểm dịch vụ) – Má»™t chương trình phúc lợi bảo hiểm sức khá»e trong đó ngưá»i ký hợp đồng dài hạn có thể lá»±a chá»n giữa các hệ thống cung cấp khác nhau (chẳng hạn HMO, PPO và phương pháp tính tiá»n lệ phí cho má»—i dịch vụ – fee-for-service) khi cần dịch vụ chăm sóc sức khá»e, thay vì lá»±a chá»n dịch vụ cung cấp vào thá»i Ä‘iểm ghi danh ở nÆ¡i làm việc.

75. Preferred Provider Arrangement, PPA (Thá»a Thuận Nhóm Cung Cấp Ưu Tiên) – Ký hợp đồng má»™t cách có lá»±a chá»n vá»›i má»™t số nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khá»e hạn chế, thưá»ng vá»›i mức giá trả tiá»n được giảm hoặc đã được đàm phán trước.

76. Preferred Provider Organization, PPO (Tổ Chức Nhóm Cung Cấp Ưu Tiên) – Má»™t thá»±c thể được tổ chức má»™t cách chính thức, thưá»ng bao gồm bệnh viện và các tổ chức cung cấp bác sÄ©. PPO cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khá»e cho ngưá»i mua thưá»ng ở các mức giá được giảm để đổi lấy việc nhận tiá»n trả nhanh và má»™t thị phần theo thị trưá»ng có thể dá»± Ä‘oán trước được phần nào. Vá»›i PPO, ngưá»i tiêu dùng có thể lá»±a chá»n sá»­ dụng nhà cung cấp y tế nằm trong nhóm PPO hoặc không nằm trong nhóm PPO; tuy nhiên, chương trình này có các khuyến khích vá» mặt tài chính trong cấu trúc phúc lợi để khuyến khích sá»­ dụng những nhàcung cấp nằm trong PPO.

77. Prevalence (Mức hoành hành) – Số trưá»ng hợp bị bệnh, ngưá»i bị nhiá»…m bệnh, hoặc ngưá»i có các đặc Ä‘iểm khác, hiện hữu ở má»™t thá»i Ä‘iểm nhất định và liên quan đến số lượng dân số.

78. Preventive medicine (Y khoa phòng ngừa) – Chăm sóc vá»›i mục đích phòng ngừa bệnh hoặc các hậu quả cá»§a bệnh. Sá»± chăm sóc này bao gồm các chương trình chăm sóc sức khá»e nhắm vào việc ngăn ngừa bệnh (ví dụ chá»§ng ngừa), phát hiện bệnh sá»›m (ví dụ khám Pap smears), và ức chế sá»± suy nhược hÆ¡n nữa cá»§a cÆ¡ thể (ví dụ tập thể dục).

79. Primary care (Chăm sóc chá»§ yếu) – Má»™t thuật ngữ dùng cho những ngưá»i cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khá»e làm việc vá»›i tư cách là Ä‘iểm tư vấn đầu tiên cho bệnh nhân. Nói chung, các bác sÄ© chăm sóc chá»§ yếu thưá»ng làm việc trong cá»™ng đồng, thay vì trong bệnh viện.

80. Primary prevention (Phòng ngừa chá»§ yếu) – Việc phòng ngừa chá»§ yếu tránh sá»± phát triển cá»§a bệnh. Phần lá»›n các hoạt động quảng bá sức khá»e dá»±a trên má»™t nhóm dân là các biện pháp phòng ngừa chá»§ yếu.

81. Provider Service Organization, PSO (Tổ Chức Dịch Vụ Ngưá»i Cung Cấp) – Xem Mạng Lưới Ngưá»i Cung Cấp Bảo Trợ (PSN) và Tổ Chức Bác SÄ©-Bệnh Viện (PHO).

82. Provider Sponsored Network, PSN (Mạng Lưới Các Nhà Cung Cấp Bảo Trợ) – Các liên kết chính thức cá»§a những nhà cung cấp, được tổ chức và hoạt động để cung cấp má»™t mạng lưới tổng thể những ngưá»i chăm sóc sức khá»e mà các bên thứ ba, chẳng hạn như công ty bảo hiểm, tổ chức HMO, hoặc các chương trình sức khá»e khác, có thể ký hợp đồng dịch vụ chăm sóc sức khá»e cho các cá nhân được bảo hiểm trang trải.

83. Public health (Y tế công cá»™ng) – Môn khoa há»c chuyên vá» việc bảo vệ và cải thiện sức khá»e cá»™ng đồng bằng ná»— lá»±c cá»™ng đồng má»™t cách có tổ chức. Các hoạt động y tế công cá»™ng bao gồm: chá»§ng ngừa; các biện pháp vệ sinh; y khoa phòng ngừa, kiểm dịch và các hoạt động kiểm soát bệnh khác; các chương trình an toàn và sức khá»e nghá» nghiệp; bảo đảm sá»± trong sạch cá»§a không khí, nước, và thức ăn; giáo dục sức khá»e; khoa dịch bệnh, và những thứ khác.

84. Public policy (Chính sách công cá»™ng) – Má»™t hành động hoặc việc không hành động do giá»›i chức có thẩm quyá»n công cá»™ng lá»±a chá»n để giải quyết má»™t vấn Ä‘á». Chính sách công cá»™ng thưá»ng được diá»…n đạt trong các luật, quy định, quyết định và hành động cá»§a chính phá»§.

85. Rehabilitation (Phục hồi sức khá»e) – Việc sá»­ dụng kết hợp và phối hợp các biện pháp y tế, xã há»™i, giáo dục và nghỠđể huấn luyện hoặc huấn luyện lại các cá nhân bị tàn phế do bệnh hoặc thương tích để lấy lại khả năng hoạt động ở mức độ cao nhất có thể được. Có nhiá»u loại phục hồi sức khá»e khác nhau: nghá» nghiệp; xã há»™i; tâm lý; y tế và giáo dục.

86. Report card (Thẻ báo cáo) – Má»™t bản báo cáo trình bày vá» chất lượng cá»§a các dịch vụ sức khá»e được lập ra để thông báo cho bệnh nhân và ngưá»i mua dịch vụ chăm sóc sức khá»e vá» thành tích cá»§a bác sÄ© và tổ chức.

87. Responsive grantmaking (Tài trợ đáp ứng) – Má»™t phương pháp và sá»± chú trá»ng tài trợ khác hình thành từ việc đáp ứng lại các nhu cầu và vấn đỠhiện có trong xã há»™i hoặc trong má»™t cá»™ng đồng tại má»™t thá»i Ä‘iểm nào đó.

88. Risk (Rá»§i ro) – Trách nhiệm trả tiá»n hoặc cung cấp má»™t mức độ dịch vụ chăm sóc sức khá»e dá»±a trên má»™t nhu cầu không thể tiên Ä‘oán vá» những dịch vụ này.

89. Secondary care (Chăm sóc thứ yếu) – Các dịch vụ cung cấp bởi các bác sÄ© chuyên khoa, những ngưá»i thưá»ng không tiếp xúc lần đầu tiên vá»›i bệnh nhân (ví dụ bác sÄ© tim mạch, bác sÄ© tiết niệu, bác sÄ© da liá»…u).

90. Secondary prevention (Phòng ngừa thứ yếu) – Nhắm vào việc phát hiện bệnh sớm, nhỠđó tăng cơ hội can thiệp để ngăn ngừa sự phát triển của bệnh và sự xuất hiện của các triệu chứng.

91. Self-funding/self-insurance (Tá»± tài trợ/tá»± bảo hiểm) – Má»™t chá»§ thuê nhân viên hoặc má»™t nhóm chá»§ thuê nhân viên dành ra má»™t ngân quỹ để trang trải chi phí phúc lợi y tế cho nhân viên cá»§a mình. Các phúc lợi có thể do chá»§ thuê nhân viên quản lý hoặc được quản lý thông qua má»™t thá»a thuận chỉ cung cấp dịch vụ hành chính vá»›i má»™t hãng bảo hiểm hoặc bên Ä‘iá»u hành thứ ba.

92. Shared services (Phân chi dịch vụ) – Sá»± phân chia phối hợp hoặc được thá»a thuận rõ ràng vá» trách nhiệm trong việc cung cấp các dịch vụ y tế và không liên quan đến y tế cá»§a hai hay nhiá»u bệnh viện hoặc chương trình y tế lẽ ra có trách nhiệm độc lập. Việc phân chia dịch vụ y tế có thể bao gồm má»™t thá»a thuận là má»™t bệnh viện cung cấp tất cả các dịch vụ chăm sóc nhi khoa cần thiết ở má»™t cá»™ng đồng và không cung cấp các dịch vụ sản khoa trong khi má»™t bệnh viện khác cung cấp dịch vụ sản khoa nhưng không cung cấp dịch vụ nhi khoa.

93. Skilled Nursing Facility, SNF (Cở Sở Äiá»u Dưỡng Chuyên Ngành) – Má»™t cÆ¡ sở chăm sóc Ä‘iá»u dưỡng tham gia vào các chương trình Medicaid và Medicare đáp ứng được các yêu cầu cụ thể vá» các dịch vụ, tuyển chá»n nhân viên, và an toàn.

94. Substance Abuse and Mental Health Services Administration, SAMHSA (CÆ¡ Quan Quản Lý Dịch Vụ Sức Khá»e Tâm Thần và Lạm Dụng Thuốc) – Sứ mệnh cá»§a SAMHSA là cung cấp, thông qua Dịch Vụ Y Tế Công Cá»™ng Hoa Kỳ, sá»± chú trá»ng ở tầm mức quốc gia đối vá»›i ná»— lá»±c cá»§a Liên Bang để cổ võ các chiến lược hiệu quả vá» phòng ngừa và chữa trị các bệnh rối loạn tâm thần và nghiện. SAMHSA chá»§ yếu là má»™t tổ chức trao tiá»n tài trợ, cổ võ kiến thức và thông lệ khoa há»c tân tiến nhất. SAMHSA cố gắng làm giảm thiểu các rào cản để đạt chất lượng cao, các chương trình và dịch vụ hiệu quả dành cho các cá nhân mắc phải, hoặc có nguy cÆ¡ mắc phải các bệnh rối loạn này, cÅ©ng như gia đình và cá»™ng đồng cá»§a há».

95. Supplemental Security Income, SSI (Thu Nhập An Sinh Bổ Sung) – Má»™t chương trình há»— trợ tiá»n mặt cá»§a liên bang dành cho các cá nhân có thu nhập thấp, lá»›n tuổi, bị mù, và bị tàn phế, do Title XVI cá»§a Äiá»u Luật An Sinh Xã Há»™i (Social Security Act) thành lập. Các tiểu bang có thể dùng các giá»›i hạn thu nhập SSI để xác định Ä‘iá»u kiện tư cách xin Medicaid.

96. Telemedicine (Y khoa từ xa) – Việc sá»­ dụng các phương tiện viá»…n thông (như Ä‘iện báo, phát thanh, các kênh quang há»c hoặc Ä‘iện từ truyá»n giá»ng nói, dữ liệu và phim ảnh) để giúp chẩn Ä‘oán y khoa, chăm sóc bệnh nhân, và/hoặc há»c từ xa.

97. Temporary Assistance for Needy Families, TANF (Há»— Trợ Tạm Thá»i cho Gia Äình Nghèo) – Thưá»ng được nhắc đến như là chương trình phúc lợi liên bang.

98. Tertiary care (Chăm sóc ở mức độ thứ ba) – Các dịch vụ do các bác sÄ© chuyên khoa mức độ cao cung cấp (chẳng hạn bác sÄ© thần kinh). Những dịch vụ như vậy thưá»ng đòi há»i các thiết bị và cÆ¡ sở há»— trợ tinh vi. Sá»± phát triển cá»§a các dịch vụ này phần lá»›n là do các tiến bá»™ vá» chẩn Ä‘oán và Ä‘iá»u trị đạt được nhá» nghiên cứu cÆ¡ bản và nghiên cứu y-sinh lâm sàng.

99. Tertiary prevention (Phòng ngừa ở mức độ thứ ba) – Các hoạt động phòng ngừa chú trá»ng vào cá nhân sau khi bệnh đã biểu hiện. Mục đích là giảm các ảnh hưởng dài hạn, và giúp các cá nhân đương đầu tốt hÆ¡n vá»›i các triệu chứng.

100. Uncompensated care (Chăm sóc không được trả công) – Dịch vụ do bác sÄ© hoặc bệnh viện cung cấp mà không nhận được tiá»n trả cá»§a bệnh nhân hoặc bên thứ ba.

101. Vital statistics (Thống kê sinh tá»­) – Thống kê liên quan đến số ngưá»i sinh, số ngưá»i chết, số ngưá»i lập gia đình, sức khá»e và bệnh tật.

102. Wellness (An khang) – Má»™t tình trạng năng động vá» sá»± an khang cá»§a thân thể, tâm thần, và xã há»™i. Äây là má»™t lối sống hiểu được tầm quan trá»ng cá»§a dinh dưỡng, sá»± khá»e mạnh cân đối cá»§a cÆ¡ thể, giảm căng thẳng, và tinh thần tá»± chịu trách nhiệm. An khang được xem là kết quả cá»§a bốn yếu tố quan trá»ng mà má»™t cá nhân có thể kiểm soát ở nhiá»u mức độ khác nhau: sinh há»c con ngưá»i, môi trưá»ng, tổ chức chăm sóc sức khá»e, và lối sống.

 

 

Grants Database | How to Apply | News and Resources | Contact Us
Home | About the Foundation | Grants Program | News & Resources | Publications
Privacy Policy | Sitemap | Terms of Use | En Español | Chinese | Korean | Vietnamese

The California Wellness Foundation · 6320 Canoga Avenue, Suite 1700 · Woodland Hills, CA 91367 · Tel: 818.702.1900
© 2008 The California Wellness Foundation. All Rights Reserved.

Website Design by M+A